تبلیغات
گل 12 دانستنی هایی درباره علوم غریبه - شرح حال بحرالعلوم، سیدمحمد مهدی

شرح حال بحرالعلوم، سیدمحمد مهدی

دوشنبه 18 دی 1391 04:18 ب.ظنویسنده : admin

 

جلوه نور

محمد مهدی، فرزند سید مرتضی طباطبایی بروجردی، از نوادگان امام حسن مجتبی علیه السلام در یك خانواده روحانی و پرهیزگار، در شب جمعه از ماه شوال 1155 ق. / 1113 ش. در شهر كربلای معلی پا به عرصه هستی نهاد. ([1]) شبی كه سید به دنیا آمد پدر وی در عالم خواب دید كه امام رضا علیه السلام دستور دادند (محمد بن اسماعیل بن بزیع از اصحاب امام كاظم و امام رضا و امام جواد علیه السلام) شمعی برفراز بام سید مرتضی (منظور خود اوست) بر افروزد. وقتی محمد بن اسماعیل آن شمع را روشن كرد نوری از آن شمع به آسمان بالا رفت كه نهایت نداشت. ([2]) پدر از آن رویای راستین بیدار می شود و همزمان خبر مولود تازه رسیده را به او می دهند.

در محضر اساتید

او از دوران كودكی در دامن پر مهر و محبت مادر پاكدامنش و در پرتو توجهات پدر بزرگوارش سید مرتضی (متوفای 1204ق) به آداب و اخلاق اسلامی خو گرفت و رفته رفته رشد یافت. پس از گذراندن دوره های علوم مقدماتی و سطح (فقه و اصول) ، در آغاز بلوغ به درس خارج كه از سوی پدرش تدریس می شد راه یافت و پس از پنج سال درس و بحث فشرده به مقام بلند اجتهاد نایل آمد. ([3])

سید محمد مهدی همچنین در محضر اساتید بنام حوزه كربلا و نجف اشرف شركت جست، فرهیختگان بنامی چون، محمد باقر وحید بهبهانی (1118 - 1208 ق)، شیخ یوسف بحرانی (1107 - 1186 ق)، محمد تقی دورقی نجفی (متوفی 1186 ق) و مهدی فتونی نباطی عاملی (متوفی 1183 ق). ([4])

او حكمت و فلسفه را نزد آقا میرزا ابوالقاسم مدرس فرا گرفت و آن حكیم وارسته نیز در نزد وی درس اصول و فقه را آموخت.([5])

وحید بهبهانی در اواخر عمر خویش مردم را درمسائل و فتواهای احتیاطی به سوی سید محمد مهدی راهنمایی می كرد. ([6]) و او را مجتهدی جامع الشرایط می دانست.

سیددر سال 1186 ق. به قصد زیارت مرقد مطهر امام رضا علیه السلام و دیدار با علمایبزرگ ایران وارد مشهد مقدس شد و در مدت اقامتش شش یا هفت ساله ([7]) خود در آن شهر، علاوه بر دیدارهای علمی با مردمو مباحثات با علما، در درس استاد میرزا مهدی اصفهانی خراسانی (1153 - 1218 ق) شركت كرد و فلسفه، عقاید و كلام را از آن مرد بزرگ آموخت و بر اندوخته علمی خویش افزود.

لقب ((بحرالعلوم))  از زبان این استاد برای اولین با به سید محمد مهدی طباطبایی گفته شد. استاد كه از هوش و استعداد او شگفت زده شده بود در حین درس خطاببه شاگرد خود می گوید: ((اخا انت بحرالعلوم)) یعنی تو دریای علم هستی از آن لحظه سید به این لقب معروفشد. ([8])

سفرحجاز

سید بحرالعلوم دراواخر سال 1193 ق راهی حجاز شد. استقبال شایان مردم و شخصیتهای محافل علمی از اوموجب شد كه به مدت دو سال در كنار خانه خدا اقامت ورزد و به درس و بحث بپردازد.

تسلط او به فقه اهل سنت و حسن معاشرت و سخاوتش او را چنان در میانساكنان آن دیار بخصوص اهل علم، محبوب ساخت كه هر روزه شماری از مردم و دانشمندانبه دیدنش می رفتند و از وی كسب فیض می نمودند. شگفت آنكه پیروان هر كدام از مذاهبچنین می پنداشتند كه بحرالعلوم پای بند به مذهب ایشان است. او تمام این مدت را باتقلید گذرانید و جلسه درس او در علم كلام طبق مذاهب چهارگانه دایر بود و در اواخرتوقف در مكه، مذهب خود را اعلان فرمود. وقتی خبر اظهار مذهب او به گوش پیروانمذاهب دیگر رسید از اطراف به دور او ریخته، با وی به مناقشه پرداختند و او با دانشانبوه خود بر تمامی آنها برتری پیدا كرد و همه آنها را با دلیلهای قوی و منطقی بهسوی حقیقت اسلام مجذوب ساخت. ([9])

تعیین و تثبیتجایگاه اعمال حج و مركزیت دادن به مواقیت احرام به طوری كه از نظر شرعی صحیح واقعشود و همچنین اصلاح مواقف حج، یكی از گامهای ارزشمند سید بحرالعلوم بود. زیرا اینمكانهای مقدس قبل از او چندان مشخص نبود.

علاوه بر اینها، سنگهای فرش شده در حرمرا كه حجاج بر آن اقامه نماز می كردند تعویض نمود و سنگهای معدنی را خارج كرد وسنگهایی را كه از نظر شیعه سجده بر آنها صحیح است جایگزین نمود. از آثار معنوی حضوراین مرد بزرگ در حجاز شیعه شدن امام جمعه مكه در هشتاد سالگی است. ([10])

یادی از شاگردان

این عالم با ورع شاگردانی بزرگ و نامی تربیت كرد كه هر یك منشا خدماتفراوان به عالم اسلام شدند. در اینجا به نام چند تن از آنها اشاره می كنیم:

1.شیخ جعفر نجفی معروف به كاشف الغطاء (1154 - 1227 ق.)

2.سید محمد جواد عاملیمعروف به صاحب مفتاح الكرامه (1164 - 1226 ق)

3.ملا احمد نراقی، مولف كتابمعراج السعاده (1185 - 1260 ق)

4.محمد باقر شفتی رشتی، ملقب به حجه الاسلام (1175 - 1260ق)

5.سید یعقوب كوه كمری (1176 - 1256 ق)

6.سید صدر الدینعاملی (متوفی 1263 ق)

7.سید دلدار علی نقوی رضوی نصیر آبادی لكهنوی (1166 - 1235ق)

8.شیخ محمد ابراهیم كلباسی (1180 - 1262 ق)

9.زین العابدینسلماسی (متوفی 1266 ق)

10.شیخ عبدالحسین الاعم (1177 - 1247 ق)

11.سیدعلی فرزند سید محمد (1161 - 1231 ق)

12.سید قیصر محمد فرزند معصوم رضویخراسانی (1180 - 1255 ق)

13.اسدالله كاظمی (متوفی 1236 ق)

14.ابوعلیحائری صاحب كتاب منتهی المقال (1159 - 1216 ق)

15.سید عبدالله شیر (متوفی 1244ق)

16.شیخ محمد تقی اصفهانی ایوانكی، صاحب حاشیه معالم (متوفی 1248 ق)

17.سید محمد مجاهد، مولف كتاب المناهل (متوفی 1242 ق)

18.محسن اعرجی (متوفی 1227 ق)

19.میرزا محمد عبدالصانع نیشابوری اخباری

20.شیخ حسین نجف ([11])

آثار علمی سید

آثاری كه در كتابها از آنها نام برده اند - كه بعضی از آنها چاپ گردیده و برخی چاپ نشده است - بدین قرار است:

-المصابیح فی الفقه (در سه جلد)

-الفوائد فی الاصول

-مشكاه الهدایه

-الدره النجفیه (رساله ای درفقه)

-رساله فی عصیر الزبیبی

-شرح الوافیه (در علم اصول فقه)

-تحفهالكرام (در تاریخ مكه و بیت الله الحرام)

-مناسك حج

-حاشیه بر كتاب شرایع (بحث طهارت)

-حاشیه بر كتاب ((الذخیره)) سبزواری.

-الدرة البهیه فی نظم رووس المسائل الاصولیه

-كتاب الرجال (معروف به فوائدالرجالیه)

-دیوان شعر و رساله ایفارسی در شناخت خدا ([12])

آثار اجتماعی

با توجه به سنگینی مسوولیت های علمی سید آثار اجتماعی و معنویگرانبهای از او مشاهده می نماییم كه به نمونه هایی از آن یادگارها اشاره می كنیم:

1.مشخص كردن مقام و جایگاه حضرت حجة بن الحسن عج در مسجد سهله و بناگذاری قبه ای در این جایگاه مقدس.

2.بنا كردن گلدسته در صحن شریف علوی در طرف جنوبیو تعمیر دیوارهای صحن ها و حجره هایی كه در حالی خراجی بود.

3.ترغیب و راهنمایینسبت به تعمیر مسجد شیخ طوسی در نجف اشرف.

4.ایجاد كتابخانه خطی (مكتبةبحرالعلوم)

5.بالا آوردن ارتفاع مسجد كوفه به منظور سهولت در تطهیر و پاكنمودن آن.

6.مشخص كردن جایگاه مسجد راس الحسین در نجف اشرف.

7.تعیینجایگاه قبر مختار ثقفی كه الان به قبر مسلم معروف است.

8.تعیین جایگاه مرقدحضرت هود و صالح علیه السلام در نجف اشرف.

9.اضافه كردن مقداری از اراضی بهمسافت حرم مطهر و ایجاد تاسیساتی در اطراف حرم كه مورد نیاز زوار بود ([13])

یادی از اشعار بحرالعلوم

سید در شعر و ادبیات فوق العادهچیره دست بود و شهرهای او در فقه و اصول و رجال از آثار گرانبهای به یادگار ماندهآن دریای بی ساحل است و به نظم در آوردن نام اصحاب اجماع از سروده های اوست شعر ذیلرا كه در رثای سالار شهیدان علیه السلام سروده شده است، برای نمونه ذكر می كنیم:

الله اكبر ماذالحادث الجلل

و قد تزلزل سهل الارض والجبل !؟

ماهذه الزفرات الصاعدات اسی

كانها من لهیب القلب تشتعل

ما للعیونمنهاالدمع جاریة

منها تخد خدودا و هی تنهمل

كان ففخة صورالحشر قدفجئت

فالناس سكری و لاسكر و لا ثمل ([14])

-این چهحادثه بزرگی است كه از بزرگی آن كوه و بیابان متزلزل شده است.

-این ناله ها ازچه بلند است ! گویا ناله ها از سوز قلبها زبانه می كشند.

-چه شده است كه چشمههای اشك دیده ها جاری است و جویباری از آنها بر روی رخسار می دود.

-گویاصوراسرافیل دمیده شده و قیامت بر پاست و مردم مست اند در صورتی كه بهوش اند و مستنیستند.

مظهر فضیلتها

سید بحرالعلوم مرد فضیلت و تقواو نمونه ای كامل از اخلاق نیكوی انبیا بود آن معلم اخلاق و انسانیت و از مصادیقبارز اخلاق نیكو فرزانه ای است كه شاگرد بلند آوازه او كاشف الغطاء در حقش چنینسروده است:

جمعت من الاخلاق كل فضیلة

فلا فضل الا عنجنابك صادر ([15])

-همه فضایل و اخلاق شایسته را جمعكرده ای و در دنیا هیچ فضیلتی نیست مگر اینكه از حضور تو صادر شده و تو دارای آن فضیلت هستی.

او از نظر تواضع در مرتبه عالی قرار داشت و برای دیگران بیش از خوداحترام و ارزش قائل بود و برای مردم پدری مهربان به حساب می آمد سخن گفتن و راهرفتن او انسان را متحیر می ساخت در میان مردم كه راه می رفت بیننده تصور می كرد اوفرشته است برای خدا سخن می گفت و پیوسته به یاد خدا بود.

او در تهذیب اخلاق درمرتبه ای قرار داشت كه درك آن برای بسیاری از افراد مشكل است

او كارها و ساعاتفعالیتهایش را تقسیم نموده بود وقتی سیاهی شب همه جا را فرا می گرفت مقداری بهتحقیق و آماده كردن مقدمات درس و بحث می گذراند و پس از آن به طرف مسجد كوفه رفتهدر آنجا به مناجات با خدا می پرداخت ([16])

بحرالعلوم برامور عبادی شاگردان خویش نیز فوق العاده اهتمام می ورزید و در صورت غفلت و كوتاهیشاگردان از این مهم بسیار رنج می برد یك بار برای چند روز تدریس را ترك فرمود: طلبهها واسطه ای را نزد وی فرستادند تا علت تعطیلی درس را جویا شود بحرالعلوم در پاسخاو چنین فرموده بود: ((در میان این جمعیت طلبه هرگزنشنیدم كه در نصف شبها صدای تضرع و زاری و مناجات آنها بلند بشود با اینكه من غالبشبها در كوچه های نجف راه می روم چنین دانش پژوهانی شایسته نیستند تا برای ایشاندرس بگویم.) ) چون طلاب این سخن را شنیدند متحول شدهشبها به ناله و گریه در محضر الهی پرداختند وقتی این تحول اخلاقی در طلبه ها پدیدارشد آن جناب دوباره تدریس را شروع كردند. ([17])

تلاش سید درحمایت از فقرا و محرومان را باید از شبهای تاریك و كوچه های باریك نجف اشرف وفقیران آن دیار پرسید او هر شب در كوچه های شهر می گردید و برای فقرا نان وخوردنیهای دیگر می برد. ([18])

سِّر عشق

به منظور درك بیشتر عظمت و بزرگیسید بحرالعلوم چند نمونه از ارتباط و دیدارهای وی با حضرت مهدی (عج) را بیان میكنیم.

الف - ناقه سوار

آخوند ملا زین العابدین سلماسیاز شاگردان و یاران نزدیك سید می گوید: ایامی كه در جوار خانه خدا نزد سید به خدمتمشغول بودم روزی اتفاق افتاد كه در خانه چیزی نداشتیم مطلب را به سید عرض كردم چیزینفرمود از عادات جناب بحرالعلوم این بود كه صبح اول وقت طوافی دور كعبه می كرد و بهخانه می آمد و به اتاقی كه مخصوص خودش بود می رفت ما قلیان تنباكویی برای او میبردیم آن را می كشید و برای هر صنفی بر طریق مذهبش درس می گفت در آن روزی كه ازتنگدستی شكایت كردم چون از طواف برگشت به حسب عادت قلیان را حاضر كردم كه ناگهانكسی در را كوبید سید بحرالعلوم بشدت مضطرب شد و به من گفت : قلیان را بگیرد و ازاینجا بیرون ببر آنگاه خود با شتاب به طرف در رفت و آن را باز كرد شخص بزرگواریدر لباس عربی داخل شد و در اتاق سید نشست و سید در نهایت فروتنی و ادب دم در نشست.ساعتی نشستند و با یكدیگر سخن گفتند آنگاه برخاست و در خانه را باز كرد و دست مهمانرا بوسید او را بر ناقه ای كه دم در خانه خوابانده بود سوار كرد مهمان رفت وبحرالعلوم با رنگ دگرگون بازگشت و حواله ای به دست من داد و گفت : این حواله ای ستبرای مرد صرافی كه در بازار صفاست نزد او برو و هر چه بر او حواله شده بگیر آنحواله را گرفتم و آن را نزد همان مرد كه سید سفارش كرد برای بردم مرد چون حواله راگرفت به آن نظر نمود و آن را بوسید و گفت : برو چند باربر و كارگر بیاور پس رفتم وچهار باربر آوردم به قدری كه آن چهار نفر قدرت حمل داشتند پول آن زمان را برداشتندو به منزل آوردند من فوری برگشتم نزد آن صراف كه از حال او و نویسنده حواله جویاشوم كه او چه كسی بود وقتی رفتم نه صرافی را دیدم و نه مغازه ای را كه دیده بودم ازمغازه صراف پرس و جو كردم گفتند ما اصلا در اینجا دكان صرافی ندیده ایم ([19])

ب -مانند دریا

میرزای قمی -نویسنده كتاب قوانین - می گوید: من با علامه بحرالعلوم در درس آقا وحید بهبهانیهم مباحثه بودم اغلب من برای او بحث را تقریر می كردم تا اینكه به ایران آمدم و كمكم شهرت علمی سید بحرالعلوم به همه جا رسید و من تعجب می كردم تا زمانی كه خداتوفیق عنایت فرمود كه برای زیارت عتبات موفق بشوم وقتی به نجف اشرف وارد شدم سید راملاقات كردم مساله ای عنوان شد دیدم سید بحرالعلوم دریای مواج و عمیقی از دانشهاستپرسیدم : آقا ما كه با هم بودیم شما این مرتبه را نداشتید و از من استفاده می كردیدحال شما را مانند دریا می بینم سید فرمود: میرزا این از اسرار است كه به تو می گویمتا من زنده ام به كسی نگو و كتمان بدار من قبول كردم آنگاه فرمود: چگونه این طورنباشم و حال آنكه آقایم (حجة بن الحسن عج) مرا شبی در مسجد كوفه به سینه مبارك خودچسباند ([20])

ج -تلاوت قرآن

میرزا حسینلاهیجی به نقل از شیخ زین العابدین سلماسی می گوید: روزی بحرالعلوم وارد حرم مطهرامام علی علیه السلام شد و سپس این شعر را زمزمه كرد:

چه خوش است صوت قرآن

ز تو دلربا شنیدن

 به رخت نظاره كردن

سخن خدا شنیدن

پس ازآن از بحرالعلوم سبب خواندن این شعر را پرسیدم فرمود: چون وارد حرم حضرت علی علیهالسلام شدم دیدم مولایم حجة بن الحسن (عج (در بالای سر به آواز بلند قران تلاوت میكند چون صدای آن بزرگوار را شنیدم این شعر را خواندم ([21])

غروب آفتاب

سید بحرالعلوم كه به علت بیماری مدتی توان تدریس نداشت و در منزل بهمطالعه و تالیف مشغول بود، سرانجام در روز 24 ذیحجه یا رجب سال 1212 ق. رخ دادفانی برتافت و به عالم بالا پرواز كرد.

درگذشت سید در عالم اسلام اثری عمیق برجای گذاشت و دنیای شیعه را در ماتم فرو برد.

پیكر مطهر او پس از تشییع با شكوه واقامه نماز، در جنب مرقد شیخ طوسی، در نجف دفن شد.

[1] فوائد الرضویه، شیخ عباس قمی، ص 676، مستدرك الوسائل، میرزاحسین نوری، ج 3، ص 383، قصص العلماء، میرزا محمد تنكابنی، ص 168، اعیان الشیعه، محسن امین عاملی، ج 10، ص 158

[2] فوائد الرضویه، ص 476. قصصالعلماء، ص 168، اختران تابناك، ذبیح الله محلاتی، ج 1، ص 412.

[3] مقدمه فوائد الرجالیه، ص 33، فقهای نامدار شیعه، عقیقی بخشاشی، ص 291.

[4] سید بحرالعلوم دریای بی ساحل، نورالدین علی لو، ص 25 - 32.

[5] مقدمه الفوائد الرجالیه

[6] مكارم الاتار، ج 1، ص 417 - 421.

[7] اعیان الشیعه، ج 10، ص 159.

[8] روضات الجنات، سید محمد باقر خوانساری، ج 7، ص 204.

[9] مقدمه فوائد الرجالیه، ص 35.

[10] مكارم الاثار، ج 1، ص 417.

[11] مستدرك الوسائل، ج 3، ص 385، اعیان الشیعه، ج 6، ص 225، ج 7، ص 167، معارف الرجال، محمد حرز الدین، ج 2، ص 59. شعرای الغری، ج 12، ص 129 - 159،مقدمه فوائد الرجالیه، ص 67 - 70.

[12] اعیان الشیعه، ج 10، ص 160،شعرای الغری، ج 12، ص 139

[13] مقدمه فوائد الرجالیه، ص 95 و 96، ماضی النجف و حاضرها، ج 1، ص 96 و 105 و 246.

[14] اختران تابناك، ج 1، ص 428.

[15] مقدمه فوائدالرجالیه، ص 35.

[16] همان، 38.

[17] قصص العلماء، ص 173.

[18] ر. ك : همان، ص 171.

[19] منتهی الامال، شیخ عباس قمی، ج 2، ص 547، فوائد الرضویه، ص 680.ت

[20] گنجینه دانشمندان، محمد شریف رازی، ج 8، ص 371.

[21] فوائد الرضویه، ص 682

منبع: hawzah.net


برچسب ها: بحرالعلوم ، سیدمحمد مهدی ، شرح حال علما و بزرگان ، بحرالعلوم طباطبایی ،
دنبالک ها: شرح زندگی بزرگان و عرفا ،
آخرین ویرایش: دوشنبه 18 دی 1391 04:20 ب.ظ

 
دوشنبه 3 تیر 1398 10:12 ق.ظ

Excellent material. Thanks!
brand cialis generic cialis 50 mg soft tab cialis generico milano cialis side effects tadalafil 5mg the best site cialis tablets generic cialis buy cialis cheap 10 mg 200 cialis coupon cialis generico lilly
یکشنبه 2 تیر 1398 03:36 ق.ظ

This is nicely said! .
order generic cialis online cialis uk next day cialis y deporte safe site to buy cialis online buy cheap cialis in uk comprar cialis 10 espa241a cialis professional from usa rezeptfrei cialis apotheke cialis 20mg preis cf cialis usa cost
شنبه 1 تیر 1398 10:31 ق.ظ

You actually suggested this well!
cialis 5 mg how does cialis work cialis billig cialis 5mg we recommend cialis info are there generic cialis generico cialis mexico cialis daily dose generic how do cialis pills work bulk cialis
جمعه 31 خرداد 1398 06:29 ب.ظ

You actually revealed this really well!
no prescription cialis cheap buying cialis in colombia buy cialis sample pack cialis per paypa wow cialis tadalafil 100mg cialis name brand cheap tesco price cialis cialis diario compra cialis free trial calis
جمعه 31 خرداد 1398 02:55 ق.ظ

Whoa all kinds of awesome tips.
only now cialis for sale in us price cialis wal mart pharmacy cialis in sconto cialis billig cialis efficacit viagra or cialis cialis dosage recommendations callus cialis bula tadalafil tablets
چهارشنبه 29 خرداد 1398 03:51 ب.ظ

You said that effectively.
cialis pills price each legalidad de comprar cialis 200 cialis coupon sialis cialis per paypa cialis lilly tadalafi cialis 20mg preis cf buy cialis cialis generika cialis rezeptfrei
سه شنبه 28 خرداد 1398 11:22 ب.ظ

You mentioned it exceptionally well!
tadalafilo achat cialis en suisse cialis 5 effetti collaterali 200 cialis coupon cialis rezeptfrei sterreich sialis brand cialis generic venta cialis en espaa how does cialis work click here take cialis
سه شنبه 28 خرداد 1398 12:48 ق.ظ

Thanks, Loads of info!

cialis prezzo in linea basso enter site 20 mg cialis cost wow cialis tadalafil 100mg cialis farmacias guadalajara cialis prezzo in linea basso dosagem ideal cialis 200 cialis coupon cialis dosage amounts cialis 200 dollar savings card enter site 20 mg cialis cost
یکشنبه 26 خرداد 1398 05:54 ق.ظ

Position well considered!!
we choice cialis pfizer india we recommend cialis best buy generic cialis click here to buy cialis precios de cialis generico cialis e hiv cialis patent expiration generic cialis in vietnam cialis lilly tadalafi buying cialis overnight
شنبه 25 خرداد 1398 04:19 ب.ظ

Whoa quite a lot of amazing material.
american pharmacy cialis cialis vs viagra ou acheter du cialis pas cher rezeptfrei cialis apotheke only now cialis for sale in us online prescriptions cialis only now cialis 20 mg cialis diario compra pastillas cialis y alcoho where cheapest cialis
دوشنبه 20 خرداد 1398 01:51 ب.ظ

Position very well taken!!
cialis coupons printable how to buy cialis online usa venta de cialis canada order generic cialis online generic cialis 20mg tablets calis tadalafil cialis prezzo al pubblico cialis therapie cialis great britain
یکشنبه 19 خرداد 1398 07:46 ق.ظ

You said it adequately.!
cialis billig safe dosage for cialis buy cialis online legal viagra vs cialis vs levitra tesco price cialis cialis kamagra levitra cialis rckenschmerzen acheter du cialis a geneve cialis in sconto cialis generika
یکشنبه 19 خرداد 1398 04:19 ق.ظ

You really make it seem so easy with your presentation but I find this matter to be really something that I think I would never understand. It seems too complex and extremely broad for me. I am looking forward for your next post, I will try to get the hang of it!
شنبه 18 خرداد 1398 11:46 ق.ظ

Terrific work! That is the kind of info that are meant to be shared across the internet. Disgrace on the seek engines for now not positioning this publish upper! Come on over and talk over with my site . Thanks =)
جمعه 23 فروردین 1398 04:48 ب.ظ

Cheers, Good information!
canadian medications drugstore online shopping drugs for sale canada online pharmacies legitimate northwestpharmacy canada viagra online canadian discount pharmacies most reliable canadian pharmacies canadian medications canadian pharmaceuticals nafta
پنجشنبه 22 فروردین 1398 03:10 ق.ظ

You actually said it adequately!
pharmacy canada best canada online pharmacies good canadian online pharmacies canadian medications online canadian pharmacy viagra canadian online pharmacy canadian pharmacy meds northwest pharmacies canadian pharmacies shipping to usa drugstore online shopping reviews
پنجشنبه 15 آذر 1397 09:57 ق.ظ

Fine stuff. Cheers.
5 mg cialis coupon printable cialis 5 mg effetti collateral where to buy cialis in ontario cialis en 24 hora click here cialis daily uk how much does a cialis cost buying cialis in colombia price cialis best buy generic cialis we like it cialis soft gel
چهارشنبه 14 آذر 1397 02:32 ق.ظ

Really quite a lot of terrific information.
cialis daily new zealand side effects for cialis can i take cialis and ecstasy cialis lowest price acheter cialis meilleur pri acquistare cialis internet comprar cialis 10 espa241a cialis 5mg walgreens price for cialis cialis tadalafil online
سه شنبه 13 آذر 1397 03:30 ب.ظ

Kudos! I enjoy this.
cialis prezzo in linea basso cialis 200 dollar savings card generic cialis 20mg uk dosagem ideal cialis cialis en mexico precio dose size of cialis cialis online cialis en mexico precio cialis canada on line achat cialis en itali
یکشنبه 11 آذر 1397 03:17 ب.ظ

Helpful forum posts. Many thanks.
cialis rezeptfrei sterreich usa cialis online cialis 20mg buy cialis cheap 10 mg cialis 20 mg cialis canada on line prescription doctor cialis how do cialis pills work comprar cialis 10 espa241a cialis diario compra
جمعه 9 آذر 1397 03:50 ب.ظ

This is nicely expressed! !
cialis daily new zealand cialis generic tadalafil buy cialis price thailand are there generic cialis cost of cialis per pill brand cialis nl achat cialis en europe we like it cialis price cialis manufacturer coupon tadalafil
جمعه 9 آذر 1397 04:04 ق.ظ

Reliable forum posts. Cheers.
how to buy cialis online usa acheter cialis kamagra look here cialis order on line cialis prezzo in linea basso buy cialis online nz canada discount drugs cialis generic cialis at the pharmacy cipla cialis online get cheap cialis does cialis cause gout
پنجشنبه 8 آذر 1397 04:41 ب.ظ

Good postings. Many thanks!
where to buy cialis in ontario cipla cialis online cialis prezzo al pubblico cialis kamagra levitra calis cialis generico milano prix de cialis cialis patent expiration acheter cialis meilleur pri cialis taglich
پنجشنبه 8 آذر 1397 04:44 ق.ظ

Effectively voiced of course. !
cialis 5mg wow cialis 20 cilas cialis tablets australia cialis 20mg cialis kaufen wo does cialis cause gout acheter cialis meilleur pri cialis prezzo al pubblico cialis prezzo al pubblico
چهارشنبه 7 آذر 1397 04:11 ق.ظ

You've made your point.
cialis canada on line cialis kaufen wo cialis dosage amounts click here cialis daily uk cialis generique 5 mg prezzo cialis a buon mercato comprar cialis 10 espa241a acquisto online cialis prix de cialis when can i take another cialis
سه شنبه 10 مهر 1397 02:15 ب.ظ

Terrific posts. Thank you!
only now cialis for sale in us cialis 5mg billiger cialis 200 dollar savings card buy cialis online nz cialis 30 day sample fast cialis online cialis sale online safe site to buy cialis online acheter cialis kamagra cialis 5mg billiger
شنبه 31 شهریور 1397 10:51 ب.ظ

You have made your position extremely nicely.!
pharmacy canada reviews canadian online pharmacies rated canadian online pharmacies legitimate most reliable canadian online pharmacies online pharmacies india canadian online pharmacies legal online pharmacies tech school canada viagra northwest pharmacies online buy viagrow
سه شنبه 27 شهریور 1397 08:32 ب.ظ

Many thanks, I value this!
cialis coupons cialis sicuro in linea cialis 5 mg schweiz we like it safe cheap cialis cialis coupons printable fast cialis online generic cialis tadalafil generic cialis pill online cialis online nederland cialis for daily use
پنجشنبه 15 شهریور 1397 10:42 ق.ظ

Thanks a lot. Plenty of information.

cialis mit grapefruitsaft cialis patentablauf in deutschland cialis qualitat cialis super acti cialis 5 mg funziona cialis uk we use it 50 mg cialis dose we recommend cialis info cialis 5mg achat cialis en itali
دوشنبه 12 شهریور 1397 11:32 ب.ظ

You mentioned it wonderfully.
cialis 10 doctissimo prix de cialis canadian cialis female cialis no prescription canadian drugs generic cialis cialis wir preise wow cialis 20 achat cialis en itali we use it cialis online store cialis prezzo al pubblico
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر

نمایش نظرات 1 تا 30